Dünyanın en geniş yüzölçümüne sahip olan Rusya Federasyonu (yaklaşık 17.1 milyon km²), 11 saat dilimine yayılan devasa bir kara gücüdür. Ancak bu büyüklük bir “güvenlik açığı” yaratır. Kuzey Avrupa Düzlüğü’nden gelen (Napolyon ve Hitler gibi) tarihsel işgal tehditleri, Rus jeopolitiğini daima tampon bölgeler (yakın çevre) oluşturmaya itmiştir. Donmayan sıcak denizlere inememe (sıcak su limanları eksikliği) sorunu, devletin Karadeniz, Baltık ve Kuzey Kutbu’ndaki agresif askeri stratejilerinin temel felsefesidir.
Rusya nüfusunun (yaklaşık 144 milyon) %75’inden fazlası, ülke topraklarının sadece %25’ini oluşturan Ural Dağları’nın batısında (Avrupa Rusyası) yaşar. Devasa Sibirya ve Uzak Doğu bölgeleri demografik olarak neredeyse boştur. Ülke, düşük doğum oranları ve yüksek erkek ölüm oranları nedeniyle kronik bir nüfus erimesi (demografik kış) yaşamaktadır. Nüfusun yaklaşık %80’i etnik Rus (Slav) iken; Tatarlar, Çeçenler, Başkırlar ve Çuvaşlar gibi Türk-İslam unsurları en büyük azınlık bloklarını oluşturur.
Modern Rusya, 1990’lardaki kaotik liberalleşme deneyiminin ardından hızla geleneksel otoriter kodlarına dönmüştür. Siyasi mimari, Siloviki (KGB/FSB kökenli güvenlik ve istihbarat bürokrasisi) etrafında şekillenmiştir. İktidar, “Güç Dikeyi” adı verilen; valilerin, medyanın, oligarkların ve sivil toplumun tek bir merkeze (Kremlin) mutlak itaat ettiği bir sistemle yönetilir. Batılı anlamda bir kuvvetler ayrılığı söz konusu değildir.
Rusya, kültürel olarak ne tam Batılı ne de tam Doğuludur. Çift başlı kartal sembolizmi bu araf durumunu simgeler. Günümüz Rus devlet ideolojisi, ülkeyi yozlaşmış ve sekülerleşmiş Batı medeniyetine karşı geleneksel ahlakı, aileyi ve Ortodoks değerleri savunan “Sui generis” (kendine özgü) bir Avrasya medeniyeti olarak konumlandırır. Bu, 15. yüzyıldaki “Üçüncü Roma” doktrininin modern bir revizyonudur.
