Gotthold Ephraim Lessing

Gotthold Ephraim Lessing (1729–1781), Alman Aydınlanması'nın (Aufklärung) kurucu babası, edebi eleştirinin sistematik kurucusu ve modern Alman edebiyatının en büyük rasyonalist figürüdür. Saksonya'da bir Protestan papazının oğlu olarak dünyaya gelmiş, Leipzig Üniversitesi'nde teoloji ve tıp okuması beklenirken, kendini tamamen tiyatroya ve edebiyata adamıştır. Edebi hayatı, kendisinden önceki nesillerin içine düştüğü Fransız özentiliğine (özellikle Fransız Klasisizmi'nin katı kurallarına) karşı açtığı amansız savaşla şekillenmiştir. Lessing, Alman edebiyatının bağımsız bir kimlik kazanması için rotayı Fransız saraylarından alıp; Shakespeare'in organik dramasına ve Antik Yunan'ın entelektüel köklerine çevirmiştir.

Onun dehası, sadece bir şair veya oyun yazarı olmasından değil, keskin bir "eleştirmen" olmasından gelir. Kendi döneminde yayımladığı polemik yazıları, tiyatro eleştirileri (Hamburgische Dramaturgie) ve estetik teorileri (Laokoon), edebiyatın bir süs eşyası değil, aklı ve ahlakı inşa eden rasyonel bir mimari olduğunu kanıtlamıştır. Din, hoşgörü ve dogma üzerine yazdığı eserler (özellikle Nathan der Weise), Avrupa düşünce tarihinde mihenk taşlarıdır. Hayatının büyük bir kısmı bağımsız bir yazar olarak finansal zorluklar içinde geçmiş, resmi akademiler veya saraylar onun sivriltilmiş aklından ve bağımsız ruhundan her zaman çekinmiştir. Yaşamının son dönemini Wolfenbüttel'de bir kütüphaneci olarak izole bir şekilde geçirmiş, teolojik dogmalarla giriştiği son büyük tartışmaların (Fragmentenstreit) ardından 1781 yılında fiziksel olarak tükenmiş bir halde hayatını kaybetmiştir. Lessing, Alman aklının edebiyattaki kılıcıdır.